Samenstellings streepje

Is het woonwerkverkeer of woon-werk-verkeer? Volg de volgende regels voor het bepalen van samenstellings – streepjes. Knokke-Heist Heeswijk-Dinther mevrouw T. Bij onder meer klinkerbotsing is een streepje zelfs verplicht. Bij korte samenstellingen gaat het aaneenschrijven meestal goed.

Samenstellings streepje

Fouten als rug zak en voet bal komen niet zo vaak. Gelijkwaardige samenstellingen bestaan uit woorden van hetzelfde soort (zelfstandig naamwoord, bijvoeglijk naamwoord) die in de samenstelling evenveel waard zijn. We gebruiken een koppelteken om de structuur te verduidelijken of om een ongewoon woordbeeld te vermijden in een samenstelling. Samenstellingen met dergelijke constructies worden als volgt gevormd: mond-op -mondbeademing.

Dat moeten we doen als de elementen gelijkwaardig zijn, bij samengestelde aardrijkskundige namen, als het tweede element een hoofdletter heeft, als een van de elementen een cijfer. Wanneer schrijft u woorden aan elkaar, met een streepje ertussen of juist los? Zoveel mogelijk aan elkaar schrijven.

Samenstellings streepje

In de Nederlandse taal geef je aan dat een samenstelling een begrip is door het als één woord te schrijven. Zie bijvoorbeeld het verschil in betekenis tussen: Volle melkpak en vollemelkpak. Het streepje wordt ook wel divisie genoemd.

Bijna alle onderdelen van een samenstelling zijn namelijk "woordjes". Er gaat geen week voorbij of ik krijg een vraag over streepjes in een samenstelling met een eigennaam. Deze week kwam de vraag via Twitter: "De voetbalgekte roept nieuwe vragen op. Laat ik maar eens het ultieme, definitieve antwoord hier neerzetten. Bijvoorbeeld: managementoverdrachtprocedure… Maar dat is nooit een reden om de samenstelling dan toch maar niet aan elkaar te schrijven! Gebruik nooit een spatie binnen de samenstelling, hoe lang de samenstelling ook is. Wat wel mag: een streepje (koppelteken) gebruiken ter verduidelijking.

Wil je dit filmpje kijken en tegelijkertijd nuttige oefeningen maken? Een woordgroep wordt los van elkaar geschreven. Een samenstelling of een afleiding wordt aaneen geschreven. In enkele bijzondere gevallen worden samenstellingen of woordgroepen geschreven met behulp van een koppelteken (een streepje ). De delen van een samenstelling of afleiding schrijf je aan elkaar vast. Als een samenstelling een onduidelijk woordbeeld oplevert, mag je een streepje gebruiken.

Uiterlijk komt het overeen met het afbreekstreepje en het weglatingsstreepje: in de typografie wordt voor alle drie de tekens een divisie gebruikt. Het koppelteken is een leesteken dat de vorm heeft van het kortste liggende streepje (" – "). In principe worden Engels-Nederlandse samenstelling en net zoals Nederlandse same. Wanneer de woordenboeken en de regels geen uitsluitsel geven over het al dan niet aaneenschrijven van samenstellingen, houden we het criterium van de duidelijkheid aan: als we vermoeden dat een aaneengeschreven samenstelling voor de lezer moeilijkheden oplevert, gebruiken we het koppelteken. Wanneer in een samenstelling met een aantal opeenvolgende klinkers verwarring over de uitspraak kan ontstaan, worden de samenstellende woorden met een streepje gescheiden.

Wanneer je de woorden zee en eend aan elkaar plakt, heb je een probleem: zeeeend klinkt alleen in een stripboek. Vul alle openingen in en controleer de antwoorden met de knop "Controleer". Als de laatste letter en de eerste letter van het volgende deel als één klank gelezen kunnen worden in een SAMENSTELLING.